Wikia


250px-Flag of Taliban.svg.png

Vlag van de Taliban

250px-Taliban-herat-2001.jpg

De Taliban in Herat

Taliban in southern Afghanistan 10-12-06.jpg

Talibanstrijders

Taliban (Pasjtoe en Farsi: طالبان) is het meervoud van talib dat student (van theologie) betekent en vormde een islamistische machtspartij in Afghanistan die een tijdlang de macht in Kaboel en het grootste deel van het land overnam. De Taliban wordt sterk gesteund vanuit Pakistan waar ook de opleidingscentra liggen in de vorm van strenge koranscholen, de zgn. madrassa's.

VoorafEdit

Sinds de invasie van de Sovjet-Unie in 1979 was Afghanistan het strijdtoneel geworden van diverse partijen. Het verzet tegen de Sovjets werd aanvankelijk met geld en wapens door de Verenigde Staten gesteund. Na verloop van tijd waren er diverse krijgsheren die niet alleen de Sovjets, maar ook elkaar bestreden. De teelt van papaver voor de productie van heroïne was voor hen een belangrijke inkomstenbron.

In 1988 trokken de Sovjets zich terug uit Afghanistan en raakten de krijgsheren slaags met elkaar.

Opkomst en bloeiEdit

In 1994 Sjabloon:Fact lieten de Taliban voor het eerst van zich horen door een roofoverval op een konvooi af te slaan. De rovers werden geëxecuteerd, verminkt, en als voorbeeld tentoongesteld. Kort daarna werd Kandahar ingenomen, dat tot 2001 als hoofdstad van het Talibanregime zou fungeren. In de jaren 1994-1996 rukten de Talibanstrijders steeds verder noordwaarts op. Hoewel ze de hoofdstad Kaboel aanvankelijk niet konden innemen, bezetten ze wel de tweede stad Herat, en werden ze door de oorlogsmoede Afghanen (met name de Pathanen) als bevrijders binnengehaald. Mullah Mohammed Omar werd in deze jaren meer en meer de leider van de Taliban. Op 26 september 1996 werd Kaboel alsnog ingenomen. De door de Sovjets geïnstalleerde president Muhammad Nadjiboellah werd door de Taliban uit een VN-gebouw gesleurd en als collaborateur opgehangen. De oppositie, die zich verenigde in de Noordelijke Alliantie, trok zich terug in de Panshirvallei. Een patstelling ontstond, waarbij de Taliban de facto heerser over het land waren, maar de Noordelijke Alliantie, gesteund door de Russen, in het noordoosten stand hield.

Mohammed Omar vormde Afghanistan om tot een streng islamitisch land. De Taliban stichtten het Islamitisch Emiraat Afghanistan (soms ook wel de Islamitische Staat Afghanistan genoemd). Ze gingen meteen over tot het verplichten van top-tot-teenbedekkingen voor vrouwen (boerka's) en baardgroei voor mannen, en tot het verbieden van onderwijs voor vrouwen, van foto's en video en verder elke vorm van afbeelden van levende wezens, en zelfs tot een verbod van vliegeren. Ook televisies werden verboden en officieel aan galgen gehangen. In maart 2001 bliezen de Taliban de Boeddhabeelden van Bamyan op, en bereidden een wet voor die niet-moslims verplichtte een merkteken te dragen. Lijfstraffen zoals amputatie, verminking en zweepslagen werden ingevoerd, en de bevolking van Kaboel werd verplicht executies in het voetbalstadion bij te wonen. Daarnaast verboden de Taliban officieel de teelt van papaver. Dit verbod was zuiver bedoeld voor de bühne, met het doel om erkend te worden door de grote naties en de VN[1], in werkelijkheid werd er meer opium geproduceerd dan ooit en hief de Taliban een belasting van US$56,- per standaard verpakking morfine van 6 kg. hetgeen ze enkele honderdduizenden dollars per dag opleverde. Het Emiraat werd alleen door Pakistan, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten als wettige regering erkend[2].

Weliswaar was Kaboel de formele hoofdstad, maar het zenuwcentrum van de Taliban lag in het zuidelijke Kandahar, waar Mullah Omar meestal ook verbleef. Daar gaf hij leiding aan de sjoera, een vergadering van geestelijken die de Talibandecreten uitvaardigde. Ook Wakil Ahmed Muttawakil, de Minister van Buitenlandse Zaken, was daar vaak te vinden. Hier waren de regels nog strenger, en waren hindoes al verplicht gele kleding te dragen. Omar wilde Kandahar volbouwen met moskeeën en liet daarvoor de weinige hijskranen, ingenieurs en bouwmaterialen die het land nog bezat naar Kandahar halen. Deze projecten werden door de val van de Taliban niet voltooid.

Ontwikkelingen sinds 2001Edit

Afghanistan, de Taliban en al Qaida raakten sterk verweven met elkaar. Na de terroristische aanslagen op 11 september 2001 op het World Trade Center verzocht Amerika de Afghaanse regering om uitlevering van Osama bin Laden. De Afghaanse regering was daartoe bereid mits de rechtszaak tegen Bin Laden openbaar zou zijn en in een neutraal land gehouden zou worden. De VS weigerden dat echter, verklaarden nu de Taliban de oorlog en in oktober vielen de VS en het VK Afghanistan binnen. De oorlog in Afghanistan was hiermee een feit.

Een voor een trokken de bondgenoten van Afghanistan zich terug of liepen over, en de VS ondernamen talrijke luchtaanvallen. In coördinatie met de door hen gesteunde Noordelijke Alliantie, werd vervolgens een grondoorlog begonnen.

De Taliban verloren de hoofdstad Kaboel op 12 november 2001.

Na beëindiging van de strijd trokken de Taliban zich terug in de bergen en werden een guerrillagroepering die nog steeds actief is en grote delen van het land controleert. Ze voerden op 16 september 2004 een aanslag uit op Hamid Karzai in de stad Gardez. Naar aanloop van de verkiezingen van 18 september 2005 werden diverse politici gedood.

Veel Afghanen zijn in de oorlog met de VS gevangen genomen. Enkele honderden zijn via de Amerikaanse legerbasis te Baghram overgebracht naar het op Cuba gelegen Guantánamo Bay. Er wordt veel kritiek geleverd op de VS omdat zij deze gevangenen, 'enemy combatants' genoemd, buiten elke rechtsorde plaatsen. Internationale verdragen zoals de Conventies van Genève worden met voeten getreden.

Op 12 mei 2007 werd bij gevechten met NAVO-eenheden en militairen van het Afghaanse leger in de zuidelijke provincie Helmand Dadullah gedood, destijds de belangrijkste militaire verzetsleider van de Taliban.

Op 11 februari 2008 namen Pakistaanse veiligheidstroepen Dadullahs broer Mullah Mansoor Dadullah gevangen. Dat was enkele dagen nadat de Pakistaanse regering in Islamabad de Amerikaanse waarschuwingen voor de aanwezigheid van Taliban-leiders op Pakistaans grondgebied nog hadden tegengesproken.

Mullah Mansoor Dadullah en vier andere Taliban, van wie er drie zijn lijfwachten zouden zijn, werden opgepakt bij een actie in het zuidwesten van de Pakistaanse provincie Baluchistan, in het dorp Gowal Ismail Zai, bij de Afghaanse grens.

Er wordt momenteel een sterke "Talibanisering" in Pakistan gesignaleerd[3].


Citefout: De tag <ref> bestaat, maar de tag <references/> is niet aangetroffen

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Around Wikia's network

Random Wiki